omroep flevoland

Staatsbosbeheer moet voorlopig stoppen met het afschieten van edelherten in de Oostvaardersplassen. De Raad van State heeft een door de provincie Flevoland verleende ontheffing vernietigd.

De provincie gaf eind 2023 toestemming om van januari 2024 tot en met december 2028 edelherten af te schieten, met als doel de populatie terug te brengen naar 500 dieren. Tegen dat besluit werd beroep aangetekend door Stichting Aanpak Misstanden Natuurbeheer (Stamina).

Eerst onderzoek, dan pas afschot
Volgens de hoogste bestuursrechter had de provincie eerst duidelijk moeten maken of een populatie van 500 edelherten genetisch sterk genoeg blijft om voort te bestaan. Dat onderzoek naar de genetische diversiteit moet volgens de Raad van State worden afgerond vóórdat een ontheffing wordt verleend, en niet pas daarna.

De Wet natuurbescherming schrijft voor dat een populatie in een 'gunstige staat van instandhouding' moet blijven. Of dat bij 500 dieren het geval is, staat volgens de rechter nu niet vast. De beoordeling mag niet afhankelijk zijn van toekomstige, nog onzekere onderzoeksresultaten.

Eerdere waarschuwing
Afgelopen zomer deed de Raad van State al een tussenuitspraak. Toen oordeelde de rechter dat de provincie onvoldoende had onderbouwd hoe inteelt binnen de groep edelherten wordt voorkomen als er jaarlijks dieren worden afgeschoten. De provincie kreeg 16 weken de tijd om dat gebrek te herstellen.

In september voegde het college van gedeputeerde staten extra voorwaarden toe aan de ontheffing, waaronder de verplichting om wetenschappelijk onderzoek te laten uitvoeren naar de genetische gevolgen van het afschot. Maar volgens de Raad van State is dat niet voldoende: eerst moet uit dat onderzoek blijken dat 500 dieren voldoende genetische variatie behouden.

Populatie groeit door
In de Oostvaardersplassen liepen afgelopen zomer ruim 750 edelherten rond. De provincie stelde eerder dat de populatie zonder ingrijpen binnen een jaar kan doorgroeien naar 1000 tot 1100 dieren.

Door de vernietiging van de ontheffing moet de provincie een nieuw besluit nemen over de aanvraag om de edelherten te mogen afschieten. Volgens een woordvoerder was de ontheffing van kracht was tot de uitspraak op 11 februari. Dat betekent dat er tot die datum is geschoten. Op dit moment zouden er nog ruim 600 edelherten in het gebied leven. Dat betekent dat ongeveer 150 dieren zijn afgeschoten.