omroep flevoland

De gemeente Urk is twee jaar na de start van het project Veilig Uitgaan positief over de resultaten. Dat bleek donderdagavond tijdens de evaluatie die betrokken beleidsambtenaren deelden met de Urker gemeenteraad. Zij lieten enquêteresultaten zien en vertelden verhalen van jongeren. Ook de meningen van professionals kwamen aan de orde.

De betrokken ambtenaren vertelden dat het veiligheidsgevoel onder jongeren op Urk is toegenomen. Overlast in het horecagebied en op de bedrijventerreinen is afgenomen, zo melden professionals uit de horeca en uit het jongerenwerk.

'Uitgaan' nu vooral thuis
Dit komt met name door een enorme verschuiving van de plek waar wordt samengekomen. Zo zegt 68 procent van de ondervraagde Urker jeugd dit jaar met name in de privésfeer samen te komen. Bij vrienden thuis, in achtertuinen en op veranda's bijvoorbeeld. In 2023 was dat voor slechts 9 procent van de jongeren de belangrijkste ontmoetingsplek.

De informele ontmoetingen brengen wel weer nieuwe risico's met zich mee. Zo ligt het toezicht thuis op het bordje van ouders, maar die gaan daar wisselend mee om. Van compleet afwezig tot zeer betrokken. Experts vrezen dat het vroeg signaleren van problemen, al dan niet door middelengebruik, hierdoor moeilijker wordt.

Horeca-aanbod neemt af en wordt gemist
Tegelijkertijd is het horeca-aanbod de afgelopen jaren flink geslonken. Zowel bij jongeren als bij ouders op Urk wordt een divers horeca-aanbod enorm gemist. Driekwart van de jongeren mist geschikte horeca.

En bijna 85 procent van de Urker ouders gunt hun kroost méér reguliere horeca om ook andere jongeren te kunnen ontmoeten buiten de eigen bubbel.

Jeugdhonken waren hoofdpijndossier
Een grote slag is gemaakt op de bedrijventerreinen in het dorp. Begin 2020 maakte de gemeenteraad van Urk zich nog grote zorgen over de uitwassen binnen de jeugdhonken die zich daar bevonden. Die waren na verloop van tijd uitgegroeid tot een alternatief en schimmig uitgaanscircuit. Wekelijks trokken 800 tot 1.200 jongeren naar de honken en er ging veel zwart geld in om.

Verhalen over seksueel misbruik, drank- en drugsexcessen leidden ertoe dat de gemeente met strengere regels en vergunningen ging werken voor de zogenoemde jeugdhonken. Momenteel zijn er twintig honken met een vergunning onder strenge voorwaarden. Daar mogen wekelijks groepen van maximaal twintig personen samenkomen.

Waarschuwingen
Toch zien controleurs van de gemeente nog steeds dat groepen stiekem proberen samen te komen. In twee jaar tijd zijn er 84 waarschuwingen uitgedeeld voor bijeenkomsten zonder vergunning of melding. Acht keer heeft de gemeente gedreigd met een dwangsom. Eén keer is een dwangsom van 1.250 euro geïnd op een locatie waar het meermaals fout ging.

Desondanks is het aantal toezichthouders dat nodig is voor controles sterk gedaald. Bij de start van de nieuwe regels gingen nog drie koppels met toezichthouders op pad elk weekend. Daarna werden het er twee en inmiddels is er slechts één koppel van controleurs nodig.

Meldplicht
Twee jaar geleden hadden controleurs nog geregeld moeite om 'gewone' bijeenkomsten of feestjes van jeugdhonken te onderscheiden. Daarom kwam er naast de strengere regels voor jeugdhonken ook een meldplicht voor normale bedrijven.

Samenkomsten die niet met het bedrijf zelf te maken hadden, moesten voortaan gemeld worden. Denk bijvoorbeeld aan privé-verjaardagsfeesten, huwelijksjubilea en vergaderingen. Na aarzelingen en negatieve reacties in de beginperiode houden bedrijven zich er nu redelijk goed aan, stelt de gemeente.

In twee jaar tijd kwamen er 458 meldingen binnen, gemiddeld vier à vijf per weekend. 69 keer kwam handhaving een bijeenkomst tegen die niet was gemeld, waar dat wel had gemoeten.

Rookverbod
Verder kwam er de afgelopen twee jaar een gelijk speelveld op het gebied van roken. De horeca handhaafde het landelijk rookverbod niet omdat Urkers bij verenigingen en in de honken ook nog gewoon konden roken. Inmiddels zijn de regels voor iedereen gelijk getrokken en is de horeca nu 2 jaar écht rookvrij, aldus de gemeente.

Politiek debat wordt gemist
Raadsleden hadden complimenten te over voor de resultaten, maar toch was er ongemak over het uitblijven van een politieke discussie. De gemeente koos ervoor om de resultaten nu op deze manier te delen, maar zegt dat het aan de raad is om zelf met het college in gesprek te gaan over het beleid.

Moeten de regels voor jeugdhonken bijvoorbeeld zo blijven? Kan Veilig Uitgaan worden voortgezet als langetermijnproject, of is er al een succesvol eindpunt bereikt? Die vragen leven nog steeds bij de Urker raadsleden. Zelf durven zij nu nog geen harde conclusies te trekken. Wordt vervolgd in een toekomstige raadsvergadering.