omroep flevoland

Vervoersbedrijf EBS kampt al jaren met problemen bij het busvervoer. Daardoor beëindigen de provincies Flevoland, Gelderland en Overijssel het contract met EBS zes jaar eerder dan afgesproken.

Vooral de financiële problemen bij het vervoersbedrijf spelen een grote rol. Het is de druppel die de emmer doet overlopen, want er zijn al jaren klachten over EBS, van reizigers en buschauffeurs. Een terugblik.

Terwijl busvervoerder Arriva in december 2023 afscheid van Lelystad neemt met het uitdelen van chocolaatjes, lanceert EBS een naam voor het nieuwe busvervoer: RRReis. Niet met één maar drie keer de R; want het is een 'rollende R', verwijzend naar de wielen van de bus. Een merk dat staat voor duurzame, elektrische en stille bussen én snellere busroutes.

Al snel blijkt die R niet zo soepel te rollen. Een deel van de elektrische bussen die vanaf 10 december 2023 moeten gaan rijden is dan nog helemaal niet leverbaar. Op langere trajecten moeten daarom dieselbussen gaan rijden.

Probleembussen
Er worden ook 200 bussen overgenomen van vervoersmaatschappij Keolis. Dit blijken echter 'probleembussen' te zijn. Ze hebben de neiging om naar rechts te trekken, waardoor buschauffeurs telkens moeten tegensturen. Diezelfde chauffeurs kunnen ook lichamelijke klachten ontwikkelen omdat hun stoelen verkeerd staan.

EBS blijkt niet op de hoogte van de mankementen, hoewel ze de verplichting hebben om bij het overnemen te controleren of de bussen goed gerepareerd waren. Veel bussen worden alsnog gerepareerd, alleen het scheeftrekken komt soms weer terug. Deze bussen moeten dan weer uit de roulatie worden gehaald. Een woordvoerder van EBS zegt nu, dat het bedrijf wel op de hoogte was van de mankementen en ervoor gezorgd heeft dat de problemen werden opgelost.

RRRecht rijden
Als de elektrische bussen eenmaal (recht) rijden, is er het volgende probleem; het laden. Energieaansluitingen bij Lelystad en Emmeloord kunnen niet op tijd geregeld worden, vanwege krapte op het stroomnet. Uiteindelijk kan EBS op Lelystad Airport terecht en op een locatie in Nagele.

Hoewel er dus bussen zijn, en er ook geladen kan worden, regent het 'ongekend veel' klachten in januari 2024, een maand na de start van EBS. Bij Rover, belangenvereniging voor reizigers, komen klachten binnen over uitval van bussen, aansluitingen die niet kloppen en flinke vertragingen.

EBS biedt excuses aan, en geeft aan dat het vooral opstartproblemen zijn. Zo wordt er soms vergeten om bussen vol te tanken en is er een tekort aan chauffeurs.

Geen personeel
Al een paar weken later blijkt dat het niet alleen gaat om opstartproblemen. Het lukt het bedrijf niet om genoeg personeel te werven en het wil daarom de dienstregeling 'versoberen'. Gedeputeerde Jan de Reus is hier 'ontzettend gefrustreerd en geïrriteerd' over. Volgens hem heeft EBS meerdere keren aangegeven dat het zou gaan lukken om de nieuwe dienstregeling te gaan rijden.

In september 2024 blijkt de maat vol. Volgens de betrokken provincies vallen er zoveel ritten uit, dat EBS de "maximaal op te leggen" boete krijgt: 3,5 miljoen euro.

Veel rituitval
Een jaar later gaat het op veel vlakken beter, maar toch wordt de uitvalnorm nog lang niet gehaald. Volgens de afspraken mag er een uitval zijn van 0,2 procent van de bussen, in januari 2025 valt echter 3,1 procent van de ritten uit. Dat heeft dan ook te maken met een grote stroomstoring.

In oktober van vorig jaar verschijnen ineens onverklaarbare teksten op de elektronische bordjes van de bussen, zoals 'AmeliPsocd69-1.0.0'. Dit komt door softwareproblemen. Eind 2025 krijgt het vervoersbedrijf opnieuw een boete omdat de zaakjes in 2024 niet op orde waren.

Tijdens het winterweer in januari van dit jaar rijden veel bussen niet vanwege technische storingen die veroorzaakt worden door de kou. De voertuigen blijven noodgedwongen in de remise staan.

Geldzorgen
In juli wordt duidelijk dat EBS in financieel zwaar weer verkeert. "Je houdt het niet oneindig vol dat er meer geld uitgaat dan dat er binnenkomt", laat een woordvoerder dan weten.

Zo blijkt die rollende R in drie jaar tijd meer te staan voor Reparaties, Ritten die uitvallen en een Reeks aan klachten.