omroep flevoland

De gemeente Urk wil onder strenge voorwaarden maximaal dertig illegale barretjes op de industrieterreinen in het dorp legaliseren. De gemeenteraad van Urk bespreekt woensdagavond het voorstel van het college om deze barren te verplichten een vergunning aan te vragen. Legaliseren moet een oplossing bieden voor de problemen met de zogeheten jeugdhonken in de gemeente.

Op dit moment zijn er zo'n tachtig bedrijfspanden waarin groepen Urkers (jong en oud) in het weekend uitgaan. Vriendengroepen hebben er in veel gevallen zelf barretjes getimmerd die qua professionaliteit niet onderdoen aan legale café's.

Einde aan gedoogconstructie
Nadat de legale horeca in 2009 en 2015 rechtszaken aanspande vanwege oneerlijke concurrentie werd de gemeente Urk hierover al op de vingers getikt. Destijds moesten de barretjes van de rechter aangepakt worden en dat resulteerde in een gedoogconstructie. Jeugdhonken, zoals de gemeente Urk de barren toen noemde, moesten een convenant ondertekenen met twaalf gebruiksregels.

De gemeente wilde hiermee grip krijgen op de situatie. "Onze jeugd weet best wel wat regels zijn, en weet waar we ze aan moeten houden", zei toenmalig verantwoordelijk wethouder Geert Post in 2017. Toen werden de eerste convenanten ondertekend. Er zouden vanaf dat moment maximaal vijftien geregistreerde jeugdhonken zijn. Daarin moest er sprake zijn van een besloten en kleinschalig karakter, met toegang vanaf 16 jaar. Er mocht geen commerciële bedrijfsvoering zijn, en er kwam een registratieplicht. De barren moesten te allen tijde toegang verlenen aan handhavers.

Zes jaar later is er van dat gedoogbeleid geen spaan meer heel. Het huidige college schrijft dat van de twaalf gebruiksregels er ondanks alle inspanningen negen niet of nauwelijks gehandhaafd konden worden. Diverse honken moesten dan wel de deuren sluiten omdat ze regels hadden overtreden, maar op de meeste punten kon de gemeente dus feitelijk geen controles uitvoeren.

Vorig jaar waren er nog slechts twee geregistreerde jeugdhonken over, terwijl er inmiddels tachtig locaties zijn waarin groepen samenkomen. Er moet dus nu iets gebeuren, schrijft het college: "Het risico op sociaal onveilige situaties is te groot in deze situatie zonder toezicht van een ouder of gediplomeerd uitbater. Dat geldt des te meer voor kwetsbare personen die zich ook aangetrokken voelen tot honken."

Gedogen, vergunnen of verbieden?
Het college zette drie scenario's op een rijtje. Het eerste is het aanpassen van de gedoogregels zoals die er waren. Maar dat zal niet te handhaven zijn, zo bewezen de afgelopen jaren. Een tweede scenario is het compleet uitbannen van alle jeugdhonken waardoor er geen enkele vorm van uitgaan op het industrieterrein meer mogelijk is. Maar daar kleven nog grotere bezwaren aan. Er is dan niet genoeg ruimte in de reguliere horeca voor iedereen. De gemeente kan daarnaast grote ongeregeldheden verwachten en het college denkt dat er dan helemaal een kat- en muisspel ontstaat op het bedrijventerrein.

Het college stelt daarom beperkte legalisatie voor, in eerste instantie voor anderhalf of twee jaar. Het college wil dat er een exploitatievergunning komt voor maximaal dertig groepslocaties met ongeveer vijftien bezoekers per pand. Die vergunning moet onder een stuk strengere voorwaarden gaan vallen dan de oude regels. Daarvan moet nog wel de APV aangepast worden. Verder moeten er extra toezichthouders komen. En daarnaast moet er een meer divers aanbod van legale horeca komen, zodat er minder verleiding zal zijn om de barretjes in de bedrijfspanden te bezoeken.

De gemeente wil daarmee bereiken dat er uiteindelijk minder wordt uitgegaan op het bedrijventerrein. Zo lang daar nog wel barren zijn die bezocht worden, moet er beter toezicht komen.

Twijfels over uitvoerbaarheid
Verschillende partijen vragen zich af of handhaving nu wel kans van slagen heeft. Er zal ook zeker een cultuuromslag moeten komen. De gemeente erkent ook wel dat een nieuw systeem niet alle onwenselijke situaties kan tegengaan. Het is ook de vraag of bepaalde strenge voorwaarden wel getoetst kunnen worden aan de nieuwe Omgevingswet. Volgens de gemeente wordt het hoe dan ook een project van de lange adem.