omroep flevoland

Mocht het kabinet de plannen doorzetten om Lelystad Airport te openen voor vakantievluchten, dan zal de actiegroep Mobilisation for the Environment (MOB) naar de rechter stappen om dat aan te vechten. "Dan zullen wij alles uit de kast halen".

Dat zei MOB-voorzitter Johan Vollenbroek woensdag tijdens een rondetafelgesprek over Lelystad Airport in de Tweede Kamer. Daarin werden experts, actiegroepen, het vliegveld en de provincies Flevoland en Overijssel ondervraagd.

Lelystad Airport kan al jaren niet open, omdat het vliegveld geen natuurvergunning heeft. Door meerdere uitspraken van de Raad van State sinds 2019 zijn diverse kabinetten bezig om een oplossing te vinden voor het stikstofprobleem. Een ambtenaar van het ministerie van LVVN zei dinsdag tegen de Kamer dat hij hoopt dat er over één of twee jaar over de natuurvergunning kan worden besloten.

Professor Raoul Beunen van de Open Universiteit stelde woensdag dat het wel 2035 kan worden, voordat dit kabinet het stikstofprobleem heeft opgelost. "Het kabinet kan dat versnellen, het kan eerder. Maar daar is niet voor gekozen. Dus je moet zeker tien jaar wachten op meer duidelijkheid", aldus Beunen.

Eitje
Ook volgens Johan Vollenbroek, die met zijn MOB meerdere rechtszaken tegen de staat over stikstof heeft gewonnen, is er geen stikstofruimte over om Lelystad Airport te kunnen openen. Op basis van één zo'n uitspraak zijn recent de natuurvergunning van Schiphol en de verbreding van de A27 vernietigd.

Vollenbroek ziet geen enkele reden dat een rechter vakantievluchten vanaf Lelystad Airport zou goedkeuren. "Extern salderen (elders stikstofruimte opkopen) kan niet. Een toets om de uitstoot te compenseren is kansloos. Het vliegveld wil het luchthavenbesluit opknippen met eerst 10.000 vliegbewegingen en later 45.000. Dat kan niet en zal door de rechter worden afgewezen." De MOB-voorman is vol vertrouwen dat zijn organisatie een eventuele rechtszaak wint: "Het zal een eitje zijn om het tegen te houden."

Vollenbroek is overigens niet per se tegen Lelystad Airport: "Wij hebben geen probleem met Lelystad Airport zoals het nu is met kleine luchtvaart. De F-35 gevechtsvliegtuigen kunnen daar bij. Hiervoor is een dwingende reden van openbaar belang, daar zullen wij geen bezwaar tegen maken. Dat geldt niet voor de burgerluchtvaart."

Ook voor Natuur & Milieu is de opening voor vakantievluchten niet te rechtvaardigen. "Lelystad Airport is geen oplossing voor een probleem, het veroorzaakt een probleem", aldus Bert van Mourik van de natuurorganisatie. Professor Beunen ziet grote gevolgen voor de uitstoot van broeikasgassen, fijnstof en stikstof op Natura 2000-gebieden en de omgeving. Het vliegveld draagt bij aan klimaatverandering.

Laagvliegen
Tijdens de briefing van dinsdagavond verzekerde Luchtverkeersleiding Nederland (LVNL) Kamerleden ervan dat er geen laagvliegroutes meer voor Lelystad bestaan. Boven Gelderland en Overijssel zullen vliegtuigen snel doorklimmen naar 2.900 meter en niet lang op 1.800 meter hoeven te blijven. Ook gaan dalende vliegtuigen hoger over Lemelerveld.

De Kamerleden Suzanne Kröger (GroenLinks-PvdA) en Ines Kostic (PvdD) trokken de uitspraken van LVNL en het ministerie woensdag in twijfel, terwijl Maarten Goudzwaard (JA21) er juist wel op vertrouwde. Volgens Leon Adegeest (Samenwerkende Actiegroepen Tegen Laagvliegen) is het JA21-Kamerlid te goed van vertrouwen. Volgens Adegeest heeft de vorige minister van Infrastructuur (Robert Tieman) de Kamer misleid, door in een brief te stellen dat een lage route bij Lemelerveld is verdwenen.

De Overijsselse gedeputeerde Erwin Hoogland is evenmin gerust: "Eerlijk is eerlijk, wij zijn bezorgd." Hij vindt dat 'Lelystad' pas open kan, als er een permanente oplossing is voor de vliegroutes. Niet alleen voor de eerste 10.000 vliegbewegingen, maar pas na een definitieve herindeling van het luchtruim. "Maar ik ben bang dat het langer gaat duren dan de verbouwing van de Tweede Kamer."

Twijfel
Verschillende economische experts trokken woensdag de economische meerwaarde van Lelystad Airport in twijfel. Het vliegveld ligt te dichtbij de Randstad om mensen van daar te verleiden naar de polder te komen, zij zullen toch voor Schiphol blijven kiezen. Volgens Felix Pot van de Universiteit van Groningen heeft Lelystad een wankele economische basis, al betekent dat niet dat het geen bestaansrecht heeft. Je moet die alleen goed onderbouwen.

Zorgen werden ook geuit door LTO Noord. Zeker de combinatie van vakantievluchten en F-35's leidt tot een stapeling van (geluids)overlast. "Geluidsnormen bestaan uit gemiddelden, maar als er een F-35 over komt, denkt een koe, kip of geit niet in gemiddelden. Die lopen verschrikt weg", aldus Dirk Bruins van LTO Noord. Ja, de boeren in de directe omgeving werken samen met het vliegveld via de Lelystadse Boer, omdat ze dachten de vruchten te kunnen plukken van het vliegveld. "Maar dat komt in een heel ander daglicht met de plannen van Defensie."

Pro-vliegveld
Het pro-vliegveld geluid kwam woensdag in de Tweede Kamer van luchthavendirecteur Jan Eerkens, gedeputeerde Jan Klopman en Peter Huijsmans van werkgeversorganisatie VNO-NCW. Eerkens benadrukte dat de luchthaven "netjes" een natuurvergunning hoopt te krijgen. "Wij willen geen uitzondering zijn. Als het kabinet de ambitie heeft om het land van het stikstofslot te halen, dan kunnen wij een vergunning krijgen."

Eerkens betreurde het dat de standpunten over het vliegveld de laatste tijd zo zijn verhard en dat toezeggingen over de vliegroutes of uitspraken over de business case in twijfel worden getrokken. "Zoveel mensen, zoveel meningen. Wij hebben onze eigen berekeningen gemaakt en zien dat we na drie jaar zwarte cijfers halen." De luchthaven zegt met meerdere luchtvaartmaatschappijen in gesprek te zijn om naar Lelystad te komen en veel belangstelling te ontmoeten.

Volgens gedeputeerde Klopman gaat het niet om een x-aantal banen dat het vliegveld oplevert. "Het gaat om de aanjaagfunctie die de luchthaven kan hebben. Kijk naar Eindhoven, waar 2.700 directe en indirecte banen zijn rond de luchthaven."

"Ik weet dat er ook bij Lelystad banen komen. Sinds het kabinet het voornemen heeft aangekondigd om vakantievluchten toe te staan, is de vraag naar grond rond de luchthaven toegenomen. We willen Lelystad Airport Businesspark Fase 2 ontwikkelen voor vernieuwende, high-tech bedrijven, met een rol voor Defensie. Hoeveel banen dat oplevert, kan ik niet zeggen. Maar het gaat een spin-off opleveren", aldus Klopman.

De Tweede Kamer houdt op 21 april een luchtvaartdebat met de ministers Karremans (Infrastructuur en Waterstaat) en Van Essen (LVVN). Ook hierin komt Lelystad Airport aan de orde.