omroep flevoland

Deze week gaat Omroep Flevoland op zoek naar hoogtepunten in de provincie. Vandaag aandacht voor drie luchtwachttorens die inmiddels niet meer bestaan.

De luchtwachttorens in Noordoostpolder worden uit de vergetelheid gehaald; op de plek waar ze stonden worden informatiepanelen geplaatst. Het is een initiatief van het Cultuur Historisch Centrum Noordoostpolder en Stichting Canon De Noordoostpolder om de torens nieuw leven in te blazen. Volgens Sandra van Lochem van Natuurmonumenten moeten de informatiepanelen einde van het jaar geplaatst zijn.

Luchtwachttorens zijn uitkijkposten die tijdens de Koude Oorlog werden gebruikt om laagvliegende Russische vliegtuigen 'onder de radar' op te speuren. Ze werden bemand door parttime militairen die in de omgeving van de toren woonden. Van Lochem: "Als er een vliegtuig in aantocht was, renden ze naar de toren, keken ze met een kijker en peilden ze de positie van laagvliegende vliegtuigen." Met name vliegtuigen die onder de negenhonderd meter vlogen werden in die tijd niet door de radar waargenomen.

In de Noordoostpolder waren drie uitkijktorens. Op Urk stond de Karel 1 bij het Kerkje aan de Zee, de Karel 2 stond in het Emmelerbos in Emmeloord en de Karel 3 in het Enserbos in Ens. "In de jaren zestig zijn de wachttorens afgebroken omdat ze niet meer nodig waren", vertelt Van Lochem.

Vliegtuigen spotten
De torens waren van prefab schokbeton gemaakt en ongeveer veertien meter hoog. Van Lochem: "Het waren bouwelementen op raten. Een soort Meccano." Ze lijken een beetje op de toren die nu nog bij Ramspol is te zien. Die staat bij het Ramsdiep en is ook van schokbeton. "Wie een idee wil krijgen hoe de luchtwachttorens eruit zagen, kan wel een kijkje nemen in deze uitkijktoren."