omroep flevoland

Leidinggevende ambtenaren bij de gemeente Lelystad komen in het geweer tegen drie wethouders. Ze willen dat er een einde komt aan de overschrijding van grenzen en normen en aan onveilig gedrag voor de medewerkers.

Dat schrijven teamleiders, concerncontrollers, concernstrategen, directie, directiesecretaris en bestuurssecretaris in een brief aan gemeentesecretaris Carla Swart. Zij is als algemeen directeur de hoogste ambtenaar binnen de gemeente. De brief, die in het bezit is van Omroep Flevoland, is vrijdag ook naar de gemeenteraad verstuurd.

De brief volgt op een tumultueuze week binnen de gemeente. Eerst kwam naar buiten dat het college van burgemeester en wethouders felle kritiek heeft op de ambtenaren en hun gebrek aan vakbekwaamheid en ondermijnend gedrag verwijt. Vrijdag werd bekend dat burgemeester Baltus een integriteitsonderzoek laat doen naar de wethouders Dennis Grimbergen en Annemieke Messelink-Dijkstra. Baltus wilde niet ingaan op de redenen voor het onderzoek.

Schofferend en intimiderend
Dat doen de leidinggevende ambtenaren in hun brief wel. Zonder hen bij naam te noemen, verwijzen ze naar het gedrag van drie wethouders. Daarbij wordt naast Grimbergen en Messelink-Dijkstra ook Piet van Dijk bedoeld.

De ambtenaren stellen dat de wethouders in toenemende mate grenzen overschrijden, zoals "schofferende en intimiderende gesprekken, persoonlijke signalen van grensoverschrijdend gedrag" en "een structurele normvervaging in bestuurlijk-ambtelijke omgangsvormen."

Waar het college de ambtelijke organisatie ondermijnend gedrag verwijt, zeggen de leidinggevenden dat ambtelijke expertise "steeds vaker wordt genegeerd of actief ondermijnd." Adviezen worden genegeerd of niet geaccepteerd.

Ambtenaren moeten adviezen onder druk van de wethouders herschrijven, maar zodanig dat het lijkt alsof die van de ambtenaren zelf komen. De leidinggevenden waarschuwen dat besluitvorming op die manier onrechtmatig dreigt te worden.

Manipulatie
De brief zegt verder dat ambtenaren worden geconfronteerd met "manipulatie en grensoverschrijdend gedrag." Zij hebben angst om nog alleen gesprekken met de wethouders te voeren en raken murw door alle negatieve ervaringen.

Door de druk vanuit de wethouders staat volgens de leidinggevenden de continuïteit van de gemeentelijke organisatie onder druk. Wethouders gaan op de stoel van de ambtenaren zitten, zoals ook gemeentesecretaris Swart in haar analyse van de organisatie al constateerde.

Enkele wethouders zijn bezig om hun eigen organisatie te bouwen naast die van de ambtelijke afdelingen. Afgelopen week gebeurde dit nog door wethouder Messelink, die de regie voor de uitvoering van de Jeugdwet naar zich toe trok. Burgemeester Baltus en wethouder Sjaak Kruis stemden daar tegen.

Weerstand
De ambtenaren constateren dat er een groeiende weerstand ontstaat bij partners om met de gemeente Lelystad samen te werken.

"De optelsom van deze factoren leidt tot een situatie waarin wij ons werk niet meer op een verantwoorde wijze kunnen doen, met het risico dat wij politieke opdrachten niet meer zorgvuldig kunnen uitvoeren. Dat gaat ons zeer aan het hart", schrijven de leidinggevenden aan de gemeentesecretaris. Zij roepen Carla Swart op om de gemeenteraad en de ondernemingsraad te informeren.

De ambtenaren besluiten de brief met een harde conclusie: "Bij drie wethouders ervaren wij dat een grens is bereikt en overschreden. We willen duidelijk maken dat de huidige werkwijze moet stoppen."