omroep flevoland

Een Almeerse gedupeerde van de toeslagenaffaire heeft terecht geen financiële steun gekregen voor het afkopen van zijn Turkse dienstplicht. Dat heeft de bestuursrechter in Utrecht bepaald.

De man diende een aanvraag in voor zogenoemde brede ondersteuning, op grond van de Wet hersteloperatie toeslagen. Deze wet regelt dat getroffen gezinnen hulp kunnen krijgen om hun leven weer op te pakken.

Bijdrage van 6.500 euro
De Almeerder vroeg de gemeente om een bedrag van ruim 6.500 euro, om daarmee zijn militaire dienstplicht in Turkije af te kopen. De verplichting om in zijn moederland de dienstplicht te moeten vervullen vormt volgens de man een grote financiële en psychische belasting. Ook belemmert de dienstplicht zijn herstel en gezinsleven.

Maar de gemeente wees het verzoek van de man in 2024 af en legde ook zijn bezwaar naast zich neer. In de ogen van het gemeentebestuur was de gevraagde bijdrage niet noodzakelijk voor het maken van een nieuwe start, wat een belangrijke voorwaarde is binnen de regeling.

Kans op vrijstelling
De rechtbank denkt daar hetzelfde over. Volgens de rechter heeft de gemeente goed genoeg onderbouwd dat er voor de man alternatieven zijn.

De Almeerder is in Nederland arbeidsongeschikt verklaard. Volgens de gemeente is er daarom een reële kans dat hij wordt vrijgesteld van dienstplicht. Een keuring op het Turkse consulaat zou daarover eenvoudig uitsluitsel kunnen geven. De man zou eerst deze stap moeten zetten.

Maar de eiser wil deze voorgestelde route niet volgen, onder meer omdat hij niet als arbeidsongeschikt geregistreerd wil staan. De man wees er bij de zitting op dat hij door de huidige situatie zijn familie in Turkije al lang niet heeft kunnen bezoeken, wat negatieve gevolgen heeft voor zijn mentale gezondheid.

Geen duidelijke redenen
De rechtbank vindt dat de man niet duidelijk genoeg heeft gemaakt waarom hij de voorgestelde alternatieve route niet kan of wil bewandelen. En hoewel de man gedupeerde is in de toeslagenaffaire, is niet voldoende aangetoond dat de man de financiële steun van de gemeente nodig heeft.

Volgens de rechtbank heeft de gemeente Almere zorgvuldig gehandeld. Gemeenten hebben binnen de regeling voor gedupeerden ruimte om eigen afwegingen te maken. Ook moeten ze zorgvuldig omgaan met publieke middelen, stelt de rechtbank. Het beroep van de man is daarom ongegrond verklaard.

Mannen die naast de Nederlandse ook de Turkse nationaliteit hebben, vallen onder de dienstplicht in hun thuisland. Wie niet maandenlang in het Turkse leger wil dienen, kan tot zijn 38e om uitstel vragen. Turken die in het buitenland wonen, kunnen hun nationaliteit ook opgeven, of hun dienstplicht afkopen. Het opgeven van de nationaliteit heeft niet de voorkeur, omdat Turken daarmee ook bepaalde rechten in het thuisland opgeven. Denk aan erfrecht. De afkoop van dienstplicht kostte een tijdlang 1000 euro, maar is de laatste jaren flink duurder geworden. Wie de dienstplicht wil afkopen, moet nog wel een paar weken in een Turkse kazerne verblijven. Veel mannen sparen voor die afkoop en voeren de verkorte dienstplicht in een vakantie uit. Voor Turken in het buitenland is het belangrijk om de dienstplicht goed af te handelen. Wie dat niet doet, kan bij toekomstig familiebezoek problemen krijgen.